Documentaire The Asmat in Tropenmuseum
In het Tropenmuseum in Amsterdam wordt op 30 november de vele malen bekroonde film The Asmat uit 1982 vertoond. Deze Britse documentaire van Dea Sudarman en Yasuko Ichioka geeft een beeld van hun dagelijks leven van de naar schatting 70.000 Asmatters en hun bijzondere bisj-ceremonies. Het is overigens dankzij de stichting PACE dat het museum deze activiteit kan aanbieden.
De Asmat is een bevolkingsgroep uit de Indonesische provincie Papoea (het voormalige Nederlands Nieuw-Guinea). De Asmat staan bekend om hun fraaie houtsnijwerk en de inmiddels verdwenen traditie van het koppensnellen. Bisj-palen zijn prachtig gesneden stammen van wilde nootmuskaatbomen en gedenktekens voor de doden. De metershoge houten sculpturen worden gebruikt tijdens eeuwenoude rituelen rondom voorouderverering. Een bisj-paal wordt voor het huis opgesteld en de afgebeelde voorouders krijgen daardoor de noodzakelijke rust bij hun verblijf in de onderwereld die ergens in het nabijgelegen moeras aanwezig moest zijn. De film toont het vervaardigen van de bisj-palen, die gemiddeld zeven meter hoog zijn en soms een lengte van meer dan 12 meter bereiken.
Kwade krachten
Bisj-palen worden met natuurlijke pigmenten, zoals witte kalk, gekleurd en langs de stam worden overleden dorpsgenoten (mannen en vrouwen) en ook (gestorven) kinderen afgebeeld. De Asmat geloven dat een natuurlijke dood nauwelijks voorkomt; in de meeste gevallen zijn kwade krachten de werkelijke doodsoorzaak. Van oorsprong hielden de bisj-ceremonies verband met het rituele koppensnellen. Door een vijand te onthoofden kon de koppensneller levenskracht voor zichzelf en voor zijn gemeenschap vergaren. Het bisj-ritueel ter ere van de doden bestaat daar nog steeds, hoewel koppensnellerij en bloedige wraakacties allang tot het verleden behoren.
Vaste tentoonstelling
De documentaire is op 30 november te zien in het kader van de vaste tentoonstelling Nieuw-Guinea. In de Introductieruimte van het museum zijn maximaal 35 plaatsen beschikbaar. Aanmelden kan op de dag zelf bij de kassa van het museum. Het Tropenmuseum bevindt zich in Amsterdam-Oost, vlakbij Diergaarde Artis en het Oosterpark. Gezien het beperkt aantal parkeerplaatsen in de omgeving, is het raadzaam gebruik te maken van het openbaar vervoer.
Bezoekadres
Tropenmuseum
Linnaeusstraat 2
1092 CK Amsterdam
30 november 2008, aanvang 14.00 uur